Met een gezondere bodem maakt McCain de landbouwsector toekomstbestendig

De Canadese broers Harrison en Wallace McCain openden in 1957 hun allereerste aardappelverwerkingsfabriek. Met succes, want wat begon als een klein bedrijf is nu een multinational. McCain, nog steeds een familiebedrijf, is wereldwijd actief en marktleider in aardappel-diepvriesproducten: van wedges tot aardappelkroketten tot allerlei soorten friet. 

Regeneratieve landbouw

In ons land werkt McCain samen met zo’n 400 akkerbouwers en het doel is om die in 2030 allemaal deel te laten nemen aan een programma dat ervoor zorgt dat de grond op een duurzame en verantwoorde manier wordt benut, wat van groot belang is voor alle spelers in de sector. Het programma dat vorig jaar in Nederland van start ging, stimuleert regeneratieve landbouw, waarbij de bodem na elke teelt de kans krijgt om zich goed te herstellen en zo telkens sterker en veerkrachtiger wordt. 

Gezonde en sterke bodem

Hans Langereis is bij McCain verantwoordelijk voor de relaties met de Nederlandse akkerbouwers. Zijn team beheert de contacten en koopt de aardappelen in. “Het is een hele bevalling voor zo’n stuk grond om 60.000 kilo aardappels op één hectare te laten groeien. Daarbij worden veel voedingsstoffen en water uit de grond onttrokken”, legt Langereis uit. Die voedingsstoffen moeten terug de bodem in. “Dat zorgt voor meer biodiversiteit: meer diertjes en plantjes die er kunnen leven.” Daar heeft de natuur baat bij, maar ook de boer, want in een gezonde sterke bodem kan meer en beter geteeld worden.

Bodemmonsters

Het project is vorig jaar gestart met 34 akkerbouwers, die bij elkaar 1200 voetbalvelden aan akkerbouwgrond voor aardappelen hebben. “Met deze akkerbouwers zijn we een driejarig contract aangegaan waarbij we afspreken dat ze intensiever bezig gaan met regeneratieve landbouw”, vertelt Langereis. McCain neemt bodemmonsters, de boeren leveren data aan, komen naar bijeenkomsten en gezamenlijk wordt gekeken wat er beter kan en hoe ze dat het beste kunnen aanpakken. 

Persoonlijk plan

Per teler wordt een persoonlijk plan opgesteld. Minder gewasbeschermingsmiddelen inzetten, meer variatie in de teelgewassen en de grond in de winter niet brak laten liggen, maar er een rustgewas op zetten. Het zijn allemaal punten die besproken worden. Akkerbouwers geven bijvoorbeeld aan hoe vaak ze ploegen. “Veel ploegen is een traditie in Nederland.” Maar is dat wel nodig? “Je bent letterlijk de grond aan het omkeren. Die help je daarmee soms achteruit in plaats van vooruit”, zegt Langereis. 

Van elkaar leren

Hij benadrukt dat het niet zo is dat McCain boeren gaat vertellen hoe ze moeten werken. “Het is echt een samenwerking, waarbij we van elkaar leren, nieuwe inzichten krijgen en het proces constant verbeteren. De meeste telers die in het eerste jaar van dit project zijn ingestapt, waren al bezig met duurzaamheid. Dat zijn de voorlopers en die kunnen ons ook veel bijbrengen.” 

Extra belonen

De boeren die meedoen aan het programma krijgen door McCain extra betaald. “We willen met z’n allen meer duurzaamheid en beter voor de planeet zorgen, maar dan moet je wel de mensen belonen die daar actief mee aan de slag gaan.” De akkerbouwers krijgen vijf euro extra per duizend kilo geleverde aardappels. Gemiddeld levert een hectare grond 50.000 kilo aardappelen op. “Dat is 250 euro extra per hectare. Dus een boer met veertig hectare krijgt van ons dan gemiddeld 10.000 euro meer”, berekent Langereis.

Rentekorting Rabobank

Dat is niet het enige financiële voordeel voor deelnemende akkerbouwers. Als een teler investeert in een machine voor duurzame landbouw krijgt hij zowel van McCain als Rabobank ondersteuning in de vorm van rentekorting. “Ons gemeenschappelijk belang is een vitale sector. Niet alleen nu, maar ook over tien jaar en verder. Daar hoort goede grond en maatschappelijk draagvlak bij”, vertelt Gea Bakker, sectormanager Akkerbouw bij Rabobank.

Toekomstbestendige landbouwsector

Het project van McCain sluit aan bij de Rabobank Agrofoodvisie 2040, daarin stelt de coöperatieve bank dat het belangrijk is dat de kosten én opbrengsten van natuur, klimaat, gezondheid en dierenwelzijn meegerekend worden in de prijs van voedsel. “Wat versta je onder duurzaamheid en wat ga je doen om dat te bereiken?”, legt Bakker uit. “Wij willen een toekomstbestendige landbouwsector met verdienvermogen. Daarom hebben we samen met andere partijen de Biodiversiteitsmonitor Akkerbouw ontwikkeld, zodat er objectief gemeten kan worden. Het klimaat verandert en daar moet een akkerbouwer ook rekening mee houden. Inzicht geven in duurzaamheidsprestaties is de eerste stap op weg naar het belonen van duurzame of regeneratieve landbouw.”

Nieuwe lichting

Akkerbouwers die deelnemen aan het programma van McCain laten zien dat ze die transitie serieus nemen. “Rabobank geeft rentekorting omdat dit gaat om gemotiveerde ondernemers, die werken aan concrete doelen en teeltbegeleiding krijgen en kennis delen met elkaar”, zegt Bakker. Langereis vult aan: “Het is niet een groene sticker ‘duurzaam’ ergens opplakken en dan doorgaan met de orde van de dag. We zijn echt dingen aan het veranderen.” De deelnemende boeren reageren positief en een nieuwe lichting staat al te trappelen. “We zijn blij verrast met de hoeveelheid akkerbouwers die zich heeft aangemeld voor het tweede jaar. We wilden verdubbelen, maar we zouden wel kunnen verdrievoudigen.”

Rabobank is een coöperatieve bank die gelooft in de kracht van samen. Dit houdt in dat ze naast hun financiële middelen ook graag hun kennis en netwerk inzetten om ondernemers verder te helpen. Ga naar de website om te zien wat Rabobank voor jouw onderneming in de agrarische sector kan betekenen.