'Lhbtiq+'ers weten heel goed hoe Nederland verandert': zeven op de tien zien acceptatie afnemen

Dat blijkt uit onderzoek van het RTL Nieuwspanel onder 1300 deelnemers die zichzelf tot de lhbtiq+-community rekenen. De peiling werd uitgevoerd vóór de aanslag tijdens de pride in Berlijn vorig weekend waarbij een Poolse vrouw om het leven kwam. Naar aanleiding van die aanslag heeft de gemeente Amsterdam 'waar nodig' extra veiligheidsmaatregelen genomen voor de viering van WorldPride.

Afgenomen acceptatie 

Socioloog Niels Spierings van de Radboud Universiteit is niet verbaasd over de uitkomst van de peiling. "Lhbtiq+-mensen weten heel goed hoe Nederland aan het veranderen is en ze hebben gewoon gelijk. De acceptatie neemt af."

Volgens hem gaat het daarbij niet alleen om ernstige incidenten. Juist ook alledaagse ervaringen spelen een grote rol. "Juist in de meer openbare ruimte gaat de ervaren veiligheid omlaag. Niet in het gezin, wel op straat en in de rest van de familie." Hij voegt eraan toe: "Dat varieert van afkeurende blikken tot mishandeling."

Ongewenst gedrag 

Dat beeld komt ook terug in het panelonderzoek. Twee derde van de gevraagde lhbtiq+'ers zegt de afgelopen jaren te maken te hebben gehad met ongewenst gedrag vanwege hun seksuele geaardheid of genderidentiteit. 

Zes op de tien deelnemers voelen zich dan ook op sommige plekken niet veilig, vooral op straat, maar ook in het buitenland en in het uitgaansleven. Zo vertelt iemand aan het nieuwspanel: 'Ik loop niet graag in het centrum van een mij onbekende stad. Het is moeilijk in te schatten welke delen veilig zijn of juist niet."

Waar komt die afnemende acceptatie volgens Spierings vandaan? Volgens de socioloog zie je die ontwikkeling terug onder vrijwel alle groepen in de samenleving. "Onder jongeren en ouderen, onder niet-religieuzen en alle groepen religieuzen, onder mannen en vrouwen."

Toch ziet hij wel een kantelpunt. "Het moment waarop je ziet dat de trend gekanteld is, is vrij nauwkeurig volgend op het moment dat rechts-populisme positie in is gaan nemen. Dat haatzaaiende geluid en de desinformatie heeft veel ruimte gekregen ook in allerlei media, ook in mainstreammedia."

Alle groepen 

Volgens Spierings betekent dat niet dat de afnemende acceptatie aan één bevolkingsgroep is toe te schrijven. Daarom waarschuwt hij er ook voor om alleen naar bijvoorbeeld moslims te wijzen. "Als het echt gaat om de geweldsmisdrijven in de openbare ruimte, dan zie je dat het vooral mannen zijn, bijna altijd jonge mannen, zowel christelijk als moslim, maar de meesten geven religie niet op als reden. We zien relatief vaak Marokkaanse jonge mannen, maar ook dat is weer niet de meerderheid van de daders."

Pride 

Voor veel lhbtiq+'ers is de belangrijkste reden om een pride te bezoeken om zichzelf te laten zien en trots te zijn op hun identiteit. Uit het RTL Nieuwspanel blijkt tegelijkertijd dat niet iedereen daar hetzelfde naar kijkt: bijna een derde van alle Nederlanders vindt het niet goed dat er evenementen zoals de pride zijn. 

Spierings benadrukt dat de pride meer is dan een feest. "De openbare ruimte is fundamenteel nooit veilig geweest. Daarvoor zijn er regenboogsymbolen en pride, om die ruimte te claimen."