Particulieren geven 2,3 miljard te weinig aan bij fiscus door 'foutjes'

Dat blijkt uit onderzoeken die de Belastingdienst heeft vrijgegeven over de belastingmoraal van het mkb en particulieren. De jongste cijfers over gewone burgers dateren van 2014, die van het mkb stammen uit 2016.

Steekproeven

In de stukken maakt de Belastingdienst een schatting van hoeveel fouten er in de aangiften zitten en hoeveel geld er daardoor te weinig wordt aangegeven, op basis van steekproeven. De fiscus onderzoekt ook hoeveel er teveel wordt betaald.

Het zal niet verrassen: het aantal fouten in aangiften dat tot minder belastingafdracht leidt, is aanzienlijk groter dan het aantal fouten dat in het eigen nadeel werkt.

2,3 miljard euro

Van de 8,2 miljoen particuliere aangiften in 2014, zouden er volgens de Belastingdienst 0,9 miljoen 'positief corrigeerbaar' zijn. Dat wil zeggen: bijna een miljoen aangiften bevatten fouten waardoor te weinig belasting is afgedragen.

Samen waren die goed voor een bedrag van 2,3 miljard euro te weinig opgegeven inkomsten, schat de dienst. Daardoor zou de Belastingdienst 600 tot 800 miljoen euro mislopen, vertelt een woordvoerder. Daarvan zou een 'aanzienlijk deel' alsnog terugkomen, door gerichte handhaving. Hoeveel de fiscus weet terug te harken, kon de dienst echter niet zeggen.

De kans dat het gros van de vergissingen in de aangiften eerlijke foutjes zijn, lijkt niet heel groot. Kijken we namelijk naar het bedrag aan teveel opgegeven inkomsten door fouten in de aangifte, dan is dat aanzienlijk minder. Belastingplichtigen schoten zichzelf namelijk voor 330 miljoen euro in de voet, door fouten in de aangifte.

Kapitale blunder

En dat bedrag is volgens de fiscus ook nog eens geflatteerd hoog. De afgelopen jaren schommelde het 'negatief correctiepotentieel' rond de 170 miljoen euro.

De uitschieter van 160 miljoen extra in 2014 kwam volgens de fiscus door slechts één uitschieter. Met andere woorden: iemand heeft het voor elkaar gekregen om 160 miljoen euro te veel inkomsten op te geven.

Mkb betaalt bijna 3,7 miljard te weinig

Ook het midden- en kleinbedrijf in Nederland zou aanzienlijk meer moeten afdragen dan ze doen. Uit de laatste cijfers over 2016 blijkt dat het mkb naar schatting iets meer dan 3,7 miljard euro te weinig belasting betaalt door fouten in de aangiften.

Dat komt neer op bijna 6 procent van het totaal aan belastingen dat het mkb afdraagt. Het zogenoemde fiscaal belang is namelijk zo'n 68,7 miljard euro. 

Meer én minder

In absolute aantallen is het bedrag aan misgelopen mkb-belastinginkomsten met zo'n 700 miljoen euro gestegen ten opzichte van een jaar eerder. Toch worden er naar verhouding minder fouten gemaakt in de aangiften. In 2015 was het bedrag aan te weinig betaalde belasting door aangiftefouten nog 6,9 procent van het totaal.

En ook bij het mkb blijkt maar weer dat fouten die in het nadeel werken van de belastingplichtige een stuk minder vaak worden gemaakt. Er zou ongeveer 191 miljoen euro teveel betaald worden.

**correctie** in een eerdere versie van dit artikel stond dat de Belastingdienst naar schatting voor 2,3 miljard euro benadeeld wordt door particulieren. Dat klopt niet. De 2,3 miljard euro is het bedrag aan te weinig opgegeven inkomsten of vermogen, waarover nog belasting betaald moet worden.